U finansijskoj reviziji za 2025. ustanovljeno je da su kršeni: Zakon o računovodstvu i reviziji u FBiH, Zakon o internoj reviziji u javnom sektoru u FBiH, Zakon o budžetima u FBiH, Zakon o finansijskom upravljanju i kontroli u javnom sektoru u FBiH, Zakon o federalnim ministarstvima i drugim tijelima federalne uprave, Zakon o organizaciji organa uprave u FBiH, Zakon o trezoru u FBiH, Zakon o upravnom postupku, Zakon o Poreznoj upravi FBiH, Zakon o radu, Zakon o izvršavanju Budžeta FBiH za 2025. godinu, Zakon o apotekarskoj djelatnosti, Zakon o novčanim potporama u poljoprivredi i ruralnom razvoju, Zakon o poticanju razvoja male privrede, Zakon o obrtu i srodnim djelatnostima, Zakon o poduzetničkoj infrastrukturi u FBiH.
1. juna 2026. Ured za reviziju institucija u Federaciji BiH objavio je “obavezni paket” izvještaja o provedenoj finansijskoj reviziji izvršne i zakonodavne vlasti na entitetskom nivou.
Objavljeno je 19 izvještaja o finansijskoj reviziji za 2025. institucija u kojima se finansijska revizija provodi obavezno svake godine – Parlamenta FBiH, Predsjednika i dva potpredsjednika FBiH, Vlade FBiH (Generalnog sekretarijata) i 16 ministarstava.
Druga je ovo revizija koja se provodi pod novim rukovodstvom, izabranim na kontroverzan način, u kome je i Ured za reviziju institucija u FBiH postao tek jedna od institucija u kojoj se čelni ljudi biraju u skladu sa postizbornim međustranačkim dogovorima, ismijavanjem zakonske procedure.
U prošlogodišnjoj, finansijskoj reviziji za 2024. tri subjekta su dobila bolje ocjene nego što su ih imala u zadnjoj godini mandata prethodnog rukovodstva Ureda za reviziju – Parlament (koji je prethodno izabrao novo rukovodstvo) i dva ministarstva kojima su na čelu kadrovi HDZ-a BiH (s kojim se povezuje novoizabrana zamjenica generalnog revizora).
U ovogodišnjoj, finansijskoj reviziji za 2025. bolju ocjenu nego u prethodnoj godini dobilo je samo jedno ministarstvo, kome je na čelu ministrica iz HDZ-a BiH. A četiri ministarstva su dobila lošije ocjene – tri kojima su na čelu kadrovi SDP-a i jedino kojima je na čelu kadar Snage naroda.
Tako, po ocjenama revizora, kadrovi HDZ-a BiH više nije ubjedljivo najlošiji u Federalnoj vladi – u prethodnoj godini samo jedan od pet njihovih ministara je imao pozitivne ocjene za obje komponente finansijske revizije, a u finansijskoj reviziji za 2023. nijedan. Sada ih imaju obje ministrice.
S druge strane, SDP koji je u prethodnoj reviziji, od 5 ministara imao samo dva koji nisu imala obje pozitivne ocjene revizora, više nema nijednog – svih 5 sada imaju mišljenje s rezervom za usklađenost poslovanja sa zakonima i drugim propisima. Te je, u skladu stim SDP preuzeo neslavnu titulu stranke sa najlošije ocijenjenim ministarskim kadrovima u Federalnoj vladi (ne uzimajući u obzir stranke koje imaju tek po jednog ministra).
Najveću promjenu u odnosu na prethodnu godinu, što se tiče revizorskih ocjena, doživjelo je Ministarstvo unutrašnjih poslova, na čelu koga je kadar Snage naroda, koje je od pozititvih ocjena za obje komponente finansijske revizije došlo do toga da nema pozitivnu ocjenu ni za jednu komponentu.
Ministarstva kojima su na čelu kadrovi NiP-a, Naše stranke i HDZ-a 1990, zadržala su ocjene iz prethodnog perioda. Pa NiP i NS imaju po jednog ministra sa obje pozitivne ocjene i po jednog sa jednim pozitivnim a drugim mišljenjem s rezervom. Dok ministarstvo kome je na čelu kadar HDZ-a 1990 ima pozitivno mišljenje za finansijske izvještaje i mišljenje s rezervom za usklađenost poslovanja sa zakonima i drugim propisima.
Od 16 ministarstava Vlade FBiH svega 4 imaju pozitivne ocjene za obje komponente finansijske revizije. 12 ih ima mišljenje s rezervom za usklađenost sa zakonima i drugim propisima. A jedno od tih 12 mišljenje s rezervom i za finansijske izještaje.
Ovako loše ocjene argumentovane su podacima o kršenju brojnih propisa. Između ostalog ustanovljeno je da su kršeni: Zakon o računovodstvu i reviziji u FBiH, Zakon o internoj reviziji u javnom sektoru u FBiH, Zakon o budžetima u FBiH, Zakon o finansijskom upravljanju i kontroli u javnom sektoru u FBiH, Zakon o federalnim ministarstvima i drugim tijelima federalne uprave, Zakon o organizaciji organa uprave u FBiH, Zakon o trezoru u FBiH, Zakon o upravnom postupku, Zakon o Poreznoj upravi FBiH, Zakon o radu, Zakon o izvršavanju Budžeta FBiH za 2025. godinu, Zakon o apotekarskoj djelatnosti, Zakon o novčanim potporama u poljoprivredi i ruralnom razvoju, Zakon o poticanju razvoja male privrede, Zakon o obrtu i srodnim djelatnostima, Zakon o poduzetničkoj infrastrukturi u FBiH.
Parlament FBiH, Predsjednik i dva potpredsjednika FBiH i Generalni sekretarijat Vlade FBiH takođe su zadržali ocjene iz prethodne revizije.
Kuriozitet je da je broj preporuka koje su revizori dali za 19 institucija izvršne i zakonodavne vlasti u finansijskoj reviziji za 2025. (177), sumarno, gotovo identičan broju preporuka iz finansijske revizije za 2024. (175). I znatno je niži od broja preporuka datih ovim institucijama u posljednjoj godini mandata prethodnog rukovodstva Ureda (237).
No, dok je sumarni broj gotovo identičan, struktura je potpuno razlićita – dok je novih preporuka u finansijskoj reviziji za 2024. bilo svega 29%, u finansijskoj reviziji za 2025. Ih je 49%.
Realizacija preporuka i dalje je ozbiljan problem. Postoje čak subjekti koji od prethodne finansijske revizije nisu u potpunosti realizovali nijednu preporuku. A od 19 institucija iz “obaveznog paketa” samo ih 4 ima više od 50% u potpunosti realizovanih preporuka iz prethodne revizije.
Sumarno, svih ovih 19 institucija je, od 175 preporuka datih u finansijskoj reviziji za 2024., u međuvremenu u potpunosti realizovalo tek 36,6%.
Inače, sa 19 dosad objavljenih izvještaja, Ured za reviziju institucija u FBiH tek je 25,6% realizacije svog plana finansijskih revizija za 2025. godinu. Trenutno ima isto toliko objavljenih izvještaja koliko i Ured za reviziju javne uprave i institucija Brčko distrikta, čiji je plan skoro dva i po puta manji (pa mu je realizacija plana 58%).
No, treba naglasiti da Ured za reviziju institucija u FBiH, za razliku od Glavne službe za reviziju javnog sektora RS, u konačnici, nikad nije kasnio sa realizacijom svog godišnjeg plana finansijskih revizija.
Podsjećamo, na kraju, da je novo rukovodstvo drastično smanjilo broj planiranih finansijskih revizija, od kako je preuzelo upravljanje Uredom, obesmišljavajući napor koji su njegovi prethodnici napravili u svom mandatu da ova institucija udvostruči svoju produktivnost i postane najproduktivnija VRI u BiH. Pa, dok je u 2024. (pod starim rukovodstvom) realizovano 107 finansijskih revizija, novo rukovodstvo ih je u 2025. provelo svega 69, a u 2026. planira provesti 74. Učinivši na taj način Glavnu službu za reviziju javnog sektora RS najproduktivnijom VRI, u ovom kontekstu.
(N.N., Revizije info & Odgovorno)
