“Kada kompanija koristi koncesiju za mineralne resurse, posluje na prostoru na kojem postoje značajni vodni resursi i državno zemljište, upravlja odlagalištem velikih količina rudarskog otpada i traži ponovno pokretanje proizvodnje, javnost ima legitiman interes da zna: ko je operater; ko je njegov korporativni vlasnik; ko upravlja kompanijama; ko ostvaruje značajnu kontrolu nad vlasničkom kompanijom; i kakva je javno dokumentovana korporativna historija grupacije.”, navodi Aarhus centar, u detaljnoj analizi u kojoj je pokušao dati odgovore na ova pitanja u vezi društva koje stoji Rudnika olova Očekalj–Prgoševo i, za razliku od vlasti koja je to zapravo trebala uraditi, javnost upoznati sa njima. Aarhusovu analizu u nastavku prenosimo u cjelosti.
Aarhus centar u BiH, paralelno sa praćenjem postupka izdavanja obnovljene okolinske dozvole za GEOMET d.o.o. Olovo, provjerio je i javno dostupne podatke o vlasničkoj, upravljačkoj i korporativnoj strukturi društva koje stoji iza Rudnika olova Očekalj–Prgoševo.
Povod za dodatnu provjeru bile su i medijske informacije prema kojima „britanski Mineco“ priprema ponovno pokretanje rudnika u Olovu.
Aarhus centar se, međutim, nije zadržao samo na medijskim navodima. Pregledani su službeni britanski registar Companies House, službene objave Općine Olovo i Zeničko-dobojskog kantona, vlastite objave kompanije Mineco, poslovni registri, dokumenti i istraživanja OCCRP-a i CINS-a, objave rumunske Direkcije za borbu protiv korupcije – DNA, kao i drugi javno dostupni izvori.
Cilj nije prejudicirati bilo kakvu odgovornost današnjeg GEOMET-a ili njegovih vlasnika, nego javnosti precizno pokazati ko formalno stoji iza kompanije koja planira ponovno pokretanje rudarske proizvodnje u Olovu i kakva je historija korporativne strukture kojoj pripada.
GEOMET I MINECO – VEZA NIJE SAMO MEDIJSKA TVRDNJA
Veza između GEOMET-a i MINECO LIMITED-a potvrđuje se iz više međusobno nezavisnih javnih izvora.
Sama kompanija Mineco na svojoj službenoj web stranici Olovo predstavlja kao svoj rudarski projekat i navodi da je koncesiju u Olovu stekla 2012. godine. Mineco također navodi da je projekat nakon višegodišnjih istražnih i pripremnih radova dobio eksploatacionu dozvolu 2018. godine.
Izvor: Mineco – službena stranica projekta Olovo
Mineco je u vlastitim objavama GEOMET izričito nazivao svojom podružnicom. U objavi povodom Diplomatskog zimskog bazara 2019. godine navodi se „our subsidiary Geomet“.
Izvor: Mineco – GEOMET kao podružnica Mineca
I ranija Minecova objava iz 2017. godine tadašnjeg generalnog direktora GEOMET-a opisuje kao predstavnika „Mineco’s subsidiary Geomet d.o.o.“.
Izvor: Mineco – Diplomatic Winter Bazaar 2017
Općina Olovo je u službenoj objavi iz septembra 2023. godine izričito navela da je vlasnik GEOMET-a britanska kompanija Mineco i da je GEOMET tada na poslovima eksploatacije u Olovu zapošljavao više od 200 radnika.
Izvor: Općina Olovo – službena objava o GEOMET-u i Minecu
Zeničko-dobojski kanton je još 2016. godine objavio informaciju o sastanku sa Dominicom Robertsom, kojeg je opisao kao predstavnika vlasnika kompanije MINECO iz Engleske i GEOMET-a iz Olova.
Izvor: ZDK – sastanak sa predstavnikom vlasnika MINECO i GEOMET-a
Poslovni servis CompanyWall trenutno kao vlasnika GEOMET d.o.o. Olovo navodi MINECO LIMITED iz Croydona u Ujedinjenom Kraljevstvu. CompanyWall nije službeni sudski registar BiH, zbog čega ovaj izvor koristimo kao dodatnu, a ne jedinu potvrdu vlasništva.
Izvor: CompanyWall – GEOMET d.o.o. Olovo, osobe i vlasništvo
ŠTA JE MINECO LIMITED?
Za britansku kompaniju MINECO LIMITED postoji direktan službeni izvor – Companies House, državni registar kompanija Ujedinjenog Kraljevstva.
Prema Companies House-u:
MINECO LIMITED je kompanija broj 05555635;
status joj je „Active“;
radi se o privatnom društvu sa ograničenom odgovornošću;
osnovano je 6. septembra 2005. godine;
registrovano sjedište je 5th Floor, Stephenson House, 2 Cherry Orchard Road, Croydon, England, CR0 6BA;
registrovana djelatnost je „Activities of head offices“.
Službeni izvor: Companies House – MINECO LIMITED, osnovni podaci
KO IMA ZNAČAJNU KONTROLU NAD MINECO LIMITED?
Najvažniji podatak proizlazi iz posebnog registra „Persons with significant control“ britanskog Companies House-a.
U trenutku ove provjere evidentirana je jedna aktivna fizička osoba sa značajnom kontrolom nad MINECO LIMITED: Siniša Bogićević.
Companies House navodi:
državljanstvo: Serbian;
mjesto prebivališta: Serbia;
datum od kojeg je kontrola evidentirana: 7. maj 2018. godine;
priroda kontrole: „Ownership of shares – 75% or more“.
Prema tome, prema trenutno važećem službenom britanskom registru, Siniša Bogićević kontrolu nad MINECO LIMITED ostvaruje kroz vlasništvo najmanje 75% dionica.
Službeni izvor: Companies House – osobe sa značajnom kontrolom nad MINECO LIMITED
Važno je pravilno razumjeti ovaj podatak.
Companies House ne navodi Sinišu Bogićevića kao neposrednog vlasnika GEOMET d.o.o. Olovo.
GEOMET je povezan sa MINECO LIMITED kao kompanijom koja se u javnim izvorima pojavljuje kao njegov vlasnik odnosno matična kompanija, dok je Bogićević osoba sa značajnom kontrolom nad samim MINECO LIMITED.
VAŽNA NAPOMENA O DATUMIMA I REGISTRACIJI KONTROLE
Companies House danas prikazuje da je Siniša Bogićević osoba sa značajnom kontrolom od 7. maja 2018. godine.
Međutim, pregled historije podnesaka pokazuje zanimljivu tehničku okolnost.
Prijava PSC01 kojom je Bogićević evidentiran kao osoba sa značajnom kontrolom od 7. maja 2018. godine Companies House-u je podnesena 18. juna 2025. godine.
Istog dana podnesen je i obrazac kojim je prijavljen prestanak statusa MINECO HOLDING B.V. kao osobe sa značajnom kontrolom, sa datumom prestanka 6. maja 2018. godine.
Službeni izvor: Companies House – filing history MINECO LIMITED
Najpreciznija formulacija zato glasi:
„Prema trenutno važećem Companies House registru, Siniša Bogićević evidentiran je kao osoba sa značajnom kontrolom nad MINECO LIMITED od 7. maja 2018. godine, dok je odgovarajuća prijava tog statusa registru podnesena u junu 2025. godine.“
ŠTA JE BILO PRIJE 2018. GODINE?
Companies House navodi da je prije Bogićevića kao pravno lice sa značajnom kontrolom nad MINECO LIMITED bio evidentiran MINECO HOLDING B.V. iz Nizozemske.
Za MINECO HOLDING B.V. navedena je također kontrola kroz vlasništvo najmanje 75% dionica.
Njegov status osobe sa značajnom kontrolom prestao je 6. maja 2018. godine.
Izvor: Companies House – sadašnji i raniji PSC MINECO LIMITED
VLASNIČKI LANAC – ŠTA SE MOŽE POUZDANO REĆI?
Na osnovu trenutno dostupnih izvora može se prikazati sljedeći lanac:
GEOMET d.o.o. Olovo
↓
MINECO LIMITED
Croydon, Ujedinjeno Kraljevstvo
↓
Siniša Bogićević
osoba sa značajnom kontrolom nad MINECO LIMITED prema Companies House-u, kroz vlasništvo najmanje 75% dionica.
Ovo ne znači da je GEOMET „srbijanska kompanija“.
MINECO LIMITED jeste kompanija registrovana u Ujedinjenom Kraljevstvu.
Istovremeno, fizička osoba koja prema službenom britanskom registru ostvaruje najmanje 75% vlasničke kontrole nad tom britanskom kompanijom jeste državljanin Srbije sa prebivalištem u Srbiji.
Izvor: Companies House – persons with significant control
UPRAVLJAČKA VEZA MINECO-a I GEOMET-a
Companies House kao aktivnog direktora MINECO LIMITED navodi Bojana Popovića.
Imenovan je 23. novembra 2011. godine, a registar navodi britansko državljanstvo i prebivalište u Ujedinjenom Kraljevstvu.
Službeni izvor: Companies House – direktori MINECO LIMITED
CompanyWall istovremeno Bojana Popovića navodi kao aktivnog prokuristu GEOMET d.o.o. Olovo od 4. marta 2021. godine. Kao drugog aktivnog prokuristu navodi Dominica Paula Brandona Robertsa, dok je direktor GEOMET-a Vedad Džaferagić.
Izvor: CompanyWall – osobe i vlasništvo GEOMET-a
Ovo predstavlja javno vidljivu personalnu vezu između upravljanja MINECO LIMITED i zastupanja GEOMET-a.
KOLIKI JE PROJEKAT GEOMET OLOVO?
Aktuelni postupak obnove okolinske dozvole daje važan kontekst razmjera projekta.
PressMedia je 4. novembra 2026. godine, prenoseći podatke iz objavljenog Nacrta obnovljene okolinske dozvole, naveo da je predviđeni godišnji kapacitet prerade 144.000 tona rude ceruzita.
Pri tom kapacitetu nastajalo bi približno 134.000 tona jalovine godišnje, a ukupni kapacitet odlagališta kroz tri faze iznosio bi oko 2,2 miliona tona.
Eksploatacioni prostor obuhvata 134,33 hektara.
Izvor: PressMedia – GEOMET Olovo, kapacitet projekta i planirani restart
BiznisInfo je 29. jula 2026. godine objavio da GEOMET poduzima aktivnosti radi ponovnog pokretanja proizvodnje nakon što su eksploatacija i prerada rude privremeno obustavljene 1. oktobra 2024. godine.
Izvor: BiznisInfo – Mineco priprema ponovno pokretanje rudnika u Olovu
JAVNO NAVOĐENI KAPACITETI MIJENJALI SU SE KROZ RAZVOJ PROJEKTA
Javno objavljeni kapaciteti nisu tokom godina bili potpuno isti.
Mineco je u vlastitoj objavi iz decembra 2015. godine, povodom tadašnje okolišne dozvole, naveo da bi rudnik pri punom kapacitetu prerađivao oko 150.000 tona rude godišnje i zapošljavao više od 200 ljudi.
Izvor: Mineco – Olovo Environmental Licence, 2015.
Na aktuelnoj stranici Mineca posvećenoj Olovu navodi se ciljna proizvodnja od 120.000 tona rude godišnje i 120 zaposlenih. Ista stranica opisuje raniju fazu projekta i ponovno razvijanje rudarske infrastrukture.
Izvor: Mineco – Olovo Mine
Aktuelni Nacrt iz 2026. godine polazi od kapaciteta od 144.000 tona godišnje.
Izvor: PressMedia – aktuelni kapacitet projekta
Razlike same po sebi nisu dokaz nepravilnosti.
Mogu odražavati različite faze projekta, tehnološke izmjene, projektne parametre ili različite vremenske trenutke u kojima su podaci objavljeni.
One, međutim, pokazuju zašto uz svaku brojku treba navesti njen izvor i datum.
KOLIKO JE U RUDNIK ULOŽENO?
BiznisInfo i PressMedia navode da je u rudnik kod Olova tokom godina uloženo više od 100 miliona KM.
Izvori: BiznisInfo – navod o investiciji većoj od 100 miliona KM, PressMedia – navod o investiciji u projekat
Aarhus centar za sada nije pronašao primarni finansijski dokument kojim bi mogao nezavisno potvrditi upravo zbirni iznos od „više od 100 miliona KM“.
Zato tu brojku treba predstavljati kao javno odnosno medijski navedeni podatak.
Za poređenje, Mineco je prilikom zvaničnog otvaranja rudnika 10. maja 2018. godine naveo da je do tada u projekat investirano više od šest miliona eura i da je zaposleno 120 ljudi.
Izvor: Mineco – Olovo Mine Opening, 10.05.2018.
Ove brojke nisu nužno kontradiktorne, jer su se ulaganja nakon 2018. mogla značajno povećavati.
PROMJENA BROJA ZAPOSLENIH
I podaci o zaposlenosti značajno su se mijenjali.
Mineco je 2018. naveo 120 zaposlenih.
Izvor: Mineco – otvaranje rudnika 2018.
Općina Olovo je 2023. navela više od 200 zaposlenih.
Izvor: Općina Olovo – GEOMET 2023.
BiznisInfo navodi da je broj zaposlenih od sredine 2024. do sredine 2025. smanjen sa oko 200 na 53, te da je na kraju 2025. godine iznosio 45.
Izvor: BiznisInfo – broj zaposlenih i obustava proizvodnje
CompanyWall trenutno također navodi 45 zaposlenih, uz poslovne podatke za 2025. godinu.
Izvor: CompanyWall – poslovni podaci GEOMET d.o.o. Olovo
Ovo pokazuje ozbiljne lokalne ekonomske posljedice obustave proizvodnje.
Međutim, pitanje broja radnih mjesta i pitanje ispunjenosti okolišnih, vodnih, rudarskih i imovinskopravnih uslova moraju ostati odvojena.
PROIZVODNJA JE OBUSTAVLJENA 1. OKTOBRA 2024.
BiznisInfo navodi da su eksploatacija i prerada rude privremeno obustavljene 1. oktobra 2024. godine i da se tokom 2026. stvaraju uslovi za ponovno aktiviranje postojećih postrojenja i rudarske infrastrukture.
Izvor: BiznisInfo – ponovno pokretanje rudnika u Olovu
Objava Nacrta obnovljene okolinske dozvole predstavlja važan korak u postupku, ali sama po sebi ne znači da je proizvodnja ponovo počela niti da su svi drugi potrebni pravni uslovi ispunjeni.
FLOTACIJA OSTAJE POSEBNO OTVORENO PITANJE
BiznisInfo i PressMedia navode da se ranije korištena gravitaciona metoda pokazala ekonomski problematičnom i da je GEOMET razmatrao flotacijsku preradu radi većeg iskorištenja rude, što bi podrazumijevalo korištenje hemijskih reagensa i dodatne okolišne i vodne procedure.
Izvori: BiznisInfo – gravitacija i planovi za flotaciju, PressMedia – tehnološki kontekst projekta
Aarhus centar je kroz vlastitu analizu službene okolišne i vodne dokumentacije već zasebno otvorio pitanje jasnog razgraničenja gravitacione prerade od eventualne buduće flotacije.
Medijski tekstovi u tom dijelu ne predstavljaju osnov našeg pravnog zaključka, ali daju dodatni poslovni i ekonomski kontekst ranijim tehnološkim planovima.
HISTORIJSKI KONTEKST MINECO GRUPE – ŠTA JE NAVOD, A ŠTA JE SLUŽBENO POTVRĐENO?
Aarhus centar je pregledao i ranija istraživanja međunarodne mreže OCCRP i Centra za istraživačko novinarstvo Srbije – CINS o Mineco grupi.
Kod tih podataka posebno je važno razlikovati:
istraživačko-novinarske tvrdnje;
policijske i tužilačke sumnje i optužbe;
te činjenice koje su naknadno potvrđene pravosnažnim sudskim odlukama.
OCCRP je 2013. godine objavio istraživanje „Mineco had Troubled History“ o poslovima Mineco grupe u Srbiji i Rumuniji. Tekst je sadržavao ozbiljne tvrdnje o privatizacijama, Navipu i slučaju Moldomin u Rumuniji.
Izvor: OCCRP – Mineco had Troubled History
RUMUNIJA – OD OPTUŽBE DO PRAVOSNAŽNE PRESUDE
Jedan dio OCCRP-ovog istraživanja odnosio se na Aleksandra Andrejevića i Dimitrija Aksentijevića u vezi sa rumunskom kompanijom Moldomin.
Ovaj dio je moguće provjeriti i nezavisno od OCCRP-a.
Rumunska Direcția Națională Anticorupție – DNA službeno je objavila da su Andrejević i Aksentijević upućeni na suđenje zbog kupovine uticaja.
Prema optužnici, tokom februara i marta 2012. godine posredstvom drugih osoba ponuđeno je 60.000 eura sudiji radi uticaja na ishode dva sudska predmeta.
Službeni izvor: Rumunska DNA – optuženje Andrejevića i Aksentijevića
Još važnije, DNA je naknadno objavila da je Apelacioni sud u Bukureštu pravosnažnom odlukom broj 512 od 12. aprila 2018. godine osudio Aleksandra Andrejevića i Dimitrija Aksentijevića na po tri godine zatvora zbog kupovine uticaja.
DNA navodi i da je konfiskovano 50.000 eura koji su predstavljali cijenu uticaja.
U samoj objavi jasno stoji „DEFINITIVĂ“ – pravosnažno.
Službeni izvor: Rumunska DNA – pravosnažna presuda od 12.04.2018.
Prema tome, taj dio više nije samo novinarski navod ili tužilačka optužba.
ALEKSANDAR ANDREJEVIĆ BIO JE DIREKTOR ISTOG MINECO LIMITED-a
Companies House potvrđuje da je Aleksandar Andrejević bio direktor MINECO LIMITED, broj 05555635.
Imenovan je 6. septembra 2005. godine, a funkcija mu je prestala 30. juna 2015. godine.
Službeni izvor: Companies House – Aleksandar Andrejević, MINECO LIMITED
To predstavlja direktnu službenu registracijsku vezu Andrejevića sa istom britanskom kompanijom MINECO LIMITED u periodu događaja koji su bili predmet rumunskog postupka.
VAŽNO: TO NIJE ODGOVORNOST DANAŠNJEG GEOMET-a ILI SADAŠNJEG KONTROLNOG VLASNIKA
Aarhus centar posebno naglašava ovu razliku.
Navedena pravosnažna presuda odnosi se na konkretne fizičke osobe.
Ne predstavlja presudu protiv današnjeg GEOMET d.o.o. Olovo.
Ne predstavlja ni presudu protiv Siniše Bogićevića.
Companies House danas Andrejevića ne navodi kao aktivnog direktora, niti njega ili Aksentijevića navodi kao aktivne osobe sa značajnom kontrolom nad MINECO LIMITED.
Aktuelna osoba sa značajnom kontrolom je Siniša Bogićević.
Izvor: Companies House – osobe sa značajnom kontrolom
Aarhus centar nije pronašao dokaz koji bi Sinišu Bogićevića povezivao sa rumunskim krivičnim djelom za koje su Andrejević i Aksentijević pravosnažno osuđeni.
Zbog toga bi bilo netačno historijsku presudu pripisivati njemu ili današnjem GEOMET-u.
NAVIP – OZBILJNE HISTORIJSKE OPTUŽBE, ALI BEZ IZJEDNAČAVANJA SA PRAVOSNAŽNOM PRESUDOM
OCCRP/CINS su 2013. godine objavili i opširne navode o srbijanskoj kompaniji NAVIP.
Prema njihovom istraživanju, srbijanska policija je sumnjala da su poslovi povezani sa privatizacijom i kasnijim transakcijama oštetili NAVIP, a među osobama povezanim sa istragom spominjani su i tadašnji Mineco rukovodioci.
Izvor: OCCRP – Mineco had Troubled History
Dnevni list Danas je 15. jula 2013. godine prenio rezultate CINS/OCCRP istraživanja i tadašnje policijske tvrdnje. Danas je izričito naveo da suđenje u tom predmetu u tom trenutku još nije počelo.
Izvor: Danas – Mikijevi unosni bankroti
Zbog toga Danasov tekst nije nezavisna pravosnažna potvrda OCCRP-ovih navoda, nego medijski prikaz istog istraživačkog i policijskog materijala.
Aarhus centar nije pronašao javno dostupnu pravosnažnu osuđujuću presudu protiv MINECO LIMITED ili današnjeg GEOMET-a u predmetu NAVIP koju bismo mogli predstaviti kao konačno sudski utvrđenu činjenicu.
Zbog toga NAVIP u ovom tekstu ostaje historijski predmet istraga, optužbi i novinarskog istraživanja, a ne dokaz pravosnažno utvrđene odgovornosti današnjeg Mineca ili GEOMET-a.
ODGOVOR MINECA NA OCCRP
Radi potpunosti i prava druge strane potrebno je navesti i da je Mineco osporavao veliki dio OCCRP-ovog istraživanja.
OCCRP je objavio odgovor kompanije u kojem je Mineco, između ostalog, negirao učešće u neuspješnim privatizacijama na način na koji ih je OCCRP opisao i osporio tvrdnje o NAVIP-u.
OCCRP je zatim objavio i vlastiti odgovor i ostao pri svom istraživanju.
Izvor: OCCRP – Mineco to OCCRP, odgovor kompanije i odgovor OCCRP-a
Zbog postojanja različitih tvrdnji, Aarhus centar smatra pravilnim prezentirati obje strane i odvojiti ih od onoga što je kasnije pravosnažno potvrđeno.
FINCEN FILES – NOVIJI HISTORIJSKI KONTEKST UZ OBAVEZNU OGRADU
OCCRP je 2020. godine u okviru međunarodnog projekta FinCEN Files ponovo istraživao Mineco.
Prema OCCRP-u, Barclays je nakon interne provjere šest osoba povezanih sa Minecom i 11 povezanih društava pregledao 109 transakcija iz perioda 2010–2015, a 99 njih prijavljeno je američkom FinCEN-u kroz izvještaje o sumnjivim aktivnostima.
OCCRP navodi da je Barclays 2015. prekinuo poslovni odnos sa Minecom i zatvorio njegov dolarski račun. Mineco je OCCRP-u potvrdio da je odnos sa
Barclaysom prestao, ali je tvrdio da su sve transakcije bile zakonite i legitimne.
Izvor: OCCRP – FinCEN Files, Mineco
Ključna ograda je veoma važna:
Suspicious Activity Report nije krivična optužnica, presuda niti dokaz da je počinjeno krivično djelo.
Takvi izvještaji predstavljaju prijavu transakcija koje finansijska institucija smatra neuobičajenim ili potencijalno problematičnim.
SAVJET ZA ŠTAMPU SRBIJE UTVRDIO JE PROPUSTE U KRIK-ovom IZVJEŠTAVANJU
Mineco se žalio Savjetu za štampu Srbije zbog KRIK-ovog teksta zasnovanog na FinCEN Files projektu.
Komisija za žalbe je 26. novembra 2020. jednoglasno zaključila da je KRIK prekršio dvije odredbe Kodeksa novinara Srbije: obavezu u vezi sa pravom na odgovor i standard dužne profesionalne pažnje.
Izvor: Savjet za štampu Srbije – odluka po žalbi Mineco Ltd protiv KRIK-a
Međutim, Komisija je također izričito naglasila da nije nadležna da utvrđuje šta je od spornih činjeničnih navoda istinito, odnosno da nije odlučivala o krivičnoj ili poslovnoj odgovornosti Mineca.
Prema tome, odluka Savjeta za štampu znači da su utvrđeni propusti u načinu novinarskog izvještavanja, ali ne predstavlja presudu da su svi podaci iz FinCEN izvještaja netačni.
PROMJENA KONTROLE MINECO-a 2018. GODINE
OCCRP je u FinCEN tekstu naveo da je Siniša Bogićević preuzeo grupu 2018. godine.
Izvor: OCCRP – FinCEN Files
Aarhus centar taj novinarski navod ne koristi kao jedini dokaz.
Važnije je da Companies House nezavisno pokazuje da je status MINECO HOLDING B.V. kao osobe sa značajnom kontrolom prestao 6. maja 2018, dok je Siniša Bogićević evidentiran od 7. maja 2018. godine.
Službeni izvor: Companies House – persons with significant control
Time službeni britanski registar potvrđuje da je upravo u tom periodu došlo do promjene registrirane kontrole.
ZAŠTO SE ONDA GOVORI O „BRITANSKOM MINECU“?
Formulacija nije formalno pogrešna.
MINECO LIMITED jeste britanska kompanija registrovana u Engleskoj i Walesu.
Ali država registracije kompanije i državljanstvo osobe koja nad njom ostvaruje značajnu kontrolu nisu ista stvar.
Potpunija formulacija glasi:
„GEOMET d.o.o. Olovo povezan je sa britanskom kompanijom MINECO LIMITED, dok službeni britanski Companies House trenutno kao osobu sa značajnom kontrolom nad MINECO LIMITED navodi Sinišu Bogićevića, državljanina Srbije sa prebivalištem u Srbiji, sa vlasništvom najmanje 75% dionica.“
To je preciznije od pojednostavljenog izraza „britanski vlasnik“.
ZAŠTO JE VLASNIČKA TRANSPARENTNOST VAŽNA?
Sama činjenica da iza projekta stoji strani kapital, britanska registracija kompanije ili državljanstvo osobe sa značajnom kontrolom nisu razlog za izdavanje ili uskraćivanje okolinske dozvole.
Aarhus centar ove podatke ne predstavlja kao argument protiv rudnika.
Njihov značaj je u transparentnosti.
Kada kompanija koristi koncesiju za mineralne resurse, posluje na prostoru na kojem postoje značajni vodni resursi i državno zemljište, upravlja odlagalištem velikih količina rudarskog otpada i traži ponovno pokretanje proizvodnje, javnost ima legitiman interes da zna:
ko je operater;
ko je njegov korporativni vlasnik;
ko upravlja kompanijama;
ko ostvaruje značajnu kontrolu nad vlasničkom kompanijom;
i kakva je javno dokumentovana korporativna historija grupacije.
ZAŠTO JE HISTORIJSKI KONTEKST RELEVANTAN, A ZAŠTO NIJE DOKAZ PROTIV GEOMET-a?
Aarhus centar historiju Mineco grupe ne predstavlja kao dokaz da GEOMET danas posluje nezakonito.
Pravosnažna rumunska presuda bivšim predstavnicima Mineca ne dokazuje krivicu današnjeg GEOMET-a.
Ranije istrage i optužbe u Srbiji ne mogu zamijeniti dokaz o konkretnom današnjem postupanju.
FinCEN prijave sumnjivih transakcija nisu presude.
Istovremeno, postojanje takve historije jeste legitiman razlog da javnost insistira na visokom stepenu transparentnosti, provjerljivosti dozvola, jasnoj vlasničkoj strukturi i institucionalnom nadzoru.
KO, DAKLE, STOJI IZA GEOMET-a?
Na osnovu trenutno javno dostupnih i provjerenih izvora može se zaključiti:
GEOMET d.o.o. Olovo je društvo koje posluje u Bosni i Hercegovini i nosilac je rudarskih aktivnosti u Olovu.
Mineco na vlastitim stranicama GEOMET naziva svojom podružnicom i projekat Olovo predstavlja kao svoj rudarski projekat.
Izvori: Mineco – Olovo Mine
Mineco – GEOMET kao podružnica
Općina Olovo navodi Mineco kao vlasnika GEOMET-a.
Izvor: Općina Olovo
CompanyWall kao vlasnika GEOMET-a navodi MINECO LIMITED iz Ujedinjenog Kraljevstva.
Izvor: CompanyWall – GEOMET
MINECO LIMITED je aktivna britanska kompanija broj 05555635.
Službeni izvor: Companies House – MINECO LIMITED
Službeni britanski Companies House kao jedinu trenutno aktivnu osobu sa značajnom kontrolom nad MINECO LIMITED navodi Sinišu Bogićevića, uz kontrolu kroz vlasništvo najmanje 75% dionica.
Službeni izvor: Companies House – osobe sa značajnom kontrolom
Bojan Popović je aktivni direktor MINECO LIMITED i istovremeno je prema CompanyWall-u prokurista GEOMET-a.
Izvori: Companies House – direktori MINECO LIMITED, CompanyWall – osobe GEOMET-a
To je trenutno najprecizniji javno provjerljiv opis vlasničko-upravljačke strukture.
NAPOMENA O IZVORIMA I METODOLOGIJI
Aarhus centar u ovoj analizi razlikuje četiri nivoa izvora.
Prvi nivo predstavljaju službeni državni i pravosudni izvori: Companies House i rumunska Direcția Națională Anticorupție.
Drugi nivo čine službene domaće institucije: Općina Olovo i Zeničko-dobojski kanton.
Treći nivo predstavljaju vlastite objave kompanije Mineco.
Četvrti nivo čine istraživački, poslovni i medijski izvori: OCCRP, CINS/Danas, CompanyWall, BiznisInfo i PressMedia.
Kad god je novinarski navod moguće provjeriti u primarnom službenom izvoru, u ovom tekstu prednost dajemo primarnom izvoru.
Kada takva potvrda nije pronađena, informaciju jasno označavamo kao medijski, istraživački ili poslovni navod.
Posebno napominjemo da Companies House upozorava korisnike da ne provjerava tačnost svih informacija koje kompanije dostavljaju registru.
Zbog toga se u ovom tekstu koristi formulacija „prema službenom registru Companies House“, a ne tvrdnja da je Aarhus centar izvršio nezavisnu reviziju vlasničke dokumentacije.
Aarhus centar će nastaviti pratiti vlasničke, okolišne, rudarske, imovinskopravne i druge javno relevantne podatke povezane sa GEOMET-om i planiranim ponovnim pokretanjem rudnika u Olovu.
Transparentnost vlasničke strukture ne daje odgovor na sva okolišna pitanja.
Ali javnost ima pravo znati ko stoji iza kompanije koja koristi prirodne resurse i traži ponovno pokretanje rudarske proizvodnje u Olovu.
(Odgovorno)
